Ο ΚΟΝΤΟΓΛΟΥ ΘΕΑΤΗΣ ΤΟΥ ΚΑΡΑΓΚΙΟΖΗ

Φώτης Κόντογλου, Αυτοπροσωπογραφία.
Φώτης Κόντογλου, Αυτοπροσωπογραφία.

Ο Κόντογλου σε ένα ταξίδι του στην Πελοπόννησο περιδιαβαίνει την Κορινθία, επισκέπτεται μοναστήρια και προσκυνήματα, καταγράφει εικονίσματα και περιγράφει τέμπλα, σημειώνει επιγραφές, μπαίνει σε αρχαίους τάφους, συναρπάζεται με κάθε τι από την ψυχή του λαού. Είναι καλοκαίρι, και κάπου εκεί κοντά στα Δερβενάκια παρακολουθεί θέατρο σκιών. Η μαρτυρία του είναι πολύτιμη: μας μιλάει για το έργο, τον ενθουσιασμό και τη συμμετοχή του κοινού, για την πολύ μεγάλη διάρκεια της παράστασης και για τον λόγο που έβγαλε ο καραγκιοζοπαίχτης στο τέλος. Εμφανώς συγκινημένος προτείνει να τοποθετηθεί σε κάθε ελληνικό χωριό ένας τεχνίτης του Καραγκιόζη για να διατηρεί υψηλό το φρόνημα σε παιδιά και λαό! Είμαστε στα δύσκολα χρόνια των αρχών της δεκαετίας του 1950.

Πήγαμε στα Δερβενάκια και φάγαμε στη δροσιά, κι ύστερα φθάσαμε σ᾽ ένα χωριό που περάσαμε τη νύχτα. Κατά καλή τύχη έδινε παράσταση ένας Καραγκιόζης, και περάσαμε την ώρα μας και με ελληνικό θέατρο. Το έργο ήτανε «ο θάνατος του Κατσαντώνη». Βάσταξε ώς τη μία μετά τα μεσάνυχτα, κι ο κόσμος μεγάλοι και παιδιά, δεν κουνηθήκανε. Ο ενθουσιασμός, οι φωνές, τα σφυρίγματα ήτανε τέτοια, που είπα «δεν πεθαίνει η αθάνατη φυλή μας». Στο τέλος της παράστασης, ο καραγκιοζοπαίχτης έβγαλε κι έναν πατριωτικό λόγο που θαρρώ πως δεν θα έδινε τέτοια συγκίνηση κανένας γραμματιζούμενος αερολόγος. Η πολιτεία θάκανε καλά να βάλει έναν καραγκιοζοπαίχτη σε κάθε χωριό για να διατηρήσει υψηλά το φρόνημα του λαού και των παιδιών κι ας κουρεύωνται τα ραδιόφωνα και τα άλλα μοντέρνα μέσα, που δεν μιλάνε στην ψυχή του λαού.

[…] Η Ελλάδα δεν πεθαίνει, μ᾽ όλους τους πιθήκους που θέλουνε να τη θάψουνε κάτω από την ταφόπετρα του μοντερνισμού. Κάθε φορά που πηγαίνω στα χωριά, παίρνω πιο πολύ ελπίδα. Κι αγωνίζουμε με περισσότερο ζήλο για να μη φραγκέψουμε, όπως έλεγε κι ο καραγκιόζης που έπαιζε τον Κατσαντώνη: «Το έθνος δεν εφράγκεψε, Τούρκους δεν προσκυνάει».

ΦΩΤΗΣ ΚΟΝΤΟΓΛΟΥΣ

«Τα ελληνικά χωριά. Η Κλένια κ᾽ η Φανερωμένη», Ελευθερία 20 Αυγούστου 1953

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s